มูลนิธิสิทธิมนุษยชนไทใหญ่ (SHRF) สัมภาษณ์ผู้รอดชีวิตจากการค้

มูลนิธิสิทธิมนุษยชนไทใหญ่ (SHRF) สัมภาษณ์ผู้รอดชีวิตจากการค้ามนุษย์ ทำให้พบว่า เหมืองแร่แรร์เอิร์ธของกลุ่มทุนจีนในเมืองยอน ตอนใต้ของจังหวัดเมืองสาด รัฐฉานตะวันออก เขตอิทธิพลของกองทัพสหรัฐว้า (UWSA) ใกล้ชายแดนไทย มีการใช้แรงงานทาสที่ถูกส่งต่อมาจากแหล่งสแกมเมอร์ในเมืองท่าขี้เหล็ก โดยในช่วงหลายปีที่ผ่านมา เมืองท่าขี้เหล็กมีการขยายตัวของแหล่งสแกมเมอร์หลายแห่ง ขณะที่การปราบปรามของทางการถูกมองว่าเป็นเพียง “การสร้างภาพ” แต่อุตสาหกรรมสแกมเมอร์ยังคงดำเนินต่อไปอย่างต่อเนื่อง

19 พ.ค. 2569 มูลนิธิสิทธิมนุษยชนไทใหญ่ (SHRG) เผยแพร่ใบแถลงข่าว “เหมืองแร่แรร์เอิร์ธของจีนในภาคตะวันออกของรัฐฉาน ใช้แรงงานทาสชาวพม่าที่เป็นเหยื่อการค้ามนุษย์ของกลุ่มสแกมเมอร์” โดยแถลงการณ์ระบุว่า จากการสัมภาษณ์ผู้รอดชีวิตจากการค้ามนุษย์ ทําให้พบว่าเหมืองแร่แรร์เอิร์ธ (แร่หายาก) ของบริษัทจีนทางตอนใต้ของเมืองสาด ภาคตะวันออกของรัฐฉาน ติดกับพรมแดนประเทศไทย ใช้แรงงานทาสชาวพม่าจากเมืองท่า ขี้เหล็กที่เป็นเหยื่อการค้ามนุษย์ของกลุ่มสแกมเมอร์

“โกเต็ท” ตกเป็นเหยื่อการค้ามนุษย์เมื่อเดือนเมษายน 2568 ถูกชักจูงให้มาทํางานโดยบริษัทสแกมเมอร์ ของจีน ซึ่งตั้งอยู่ที่ยอง นี อูรีสอร์ท ที่เป็นของกองทัพสหรัฐว้า (United Wa Voice Military – UWSA) ในเมืองท่าขี้เหล็ก เขาเคยทํางานที่นั่นในแผนกบัญชีจนถึงช่วงปลายเดือนมกราคม 2568 ตอนนั้นตัวเขาและเพื่อนร่วมงานอีกสองคน ถูกกล่าวหาอย่างไม่เป็นธรรมว่า ยักยอกเงินจากหัวหน้าฝ่ายบัญชีที่เป็นชาวจีน และถูกลงโทษด้วยการบังคับให้ ทํางานเป็นคอลเซนเตอร์ในแก๊งสแกมเมอร์ โดยไม่ได้รับค่าแรง หลังผ่านไปสามเดือน ทั้งสามคนก็ถูกส่งตัวด้วย รถยนต์ พร้อมกับเจ้าหน้าที่ตํารวจพม่าหนึ่งนายไปที่เมืองยอน ทางตอนใต้ของจังหวัดเมืองสาด และถูกส่งตัวให้กับทหารกองทัพว้า จากนั้นก็ถูกพาตัวไปที่เหมืองแร่แรร์เอิร์ธที่เป็นของบริษัทคนจีน และอยู่ด้านตะวันออกของแม่นํ้ากก ห่างจากชายแดนไทยประมาณแปดกิโลเมตร

ชายทั้งสามคนถูกขังไว้รวมกับนักโทษของกองทัพว้าอีกประมาณสามสิบคน บางคนถูกล่ามโซ่ โดยถูกควบคุมตัวที่เหมืองแร่ นักโทษเหล่านี้ถูกบังคับให้ต้องใช้แรงงานหนัก รวมทั้งการขุดดินและขนสิ่งของ บางครั้งก็ถูก พาตัวไปที่เหมืองแร่แรร์เอิร์ธอีกแห่งหนึ่งซึ่งเป็นของบริษัทจีนแห่งเดียวกัน ตั้งอยู่ด้านตะวันตกของแม่นํ้ากก พวกเขาถูกจํากัดให้มีที่อยู่แยกต่างหากจากคนงานเหมืองทั่วไปอีกหนึ่งร้อยคน คนงานเหมืองเหล่านี้มาจากหลายพื้นที่ในพม่า

เหมืองแห่งนี้ซึ่งมีคนงานจีนกว่าห้าสิบคน ได้รับการคุ้มครองจากทหารกองทัพว้าประมาณห้าสิบนาย เพื่อนร่วมงานคนหนึ่งของโกเต็ทพยายามหลบหนีในตอนกลางคืน แต่ถูกจับได้ และถูกซ้อม ทั้งยังถูกส่งตัวไปสถานคุมขัง ของกองทัพว้าอีกที่หนึ่ง จากนั้นก็ถูกส่งตัวไปที่เหมืองแร่แรร์เอิร์ธอีกที่หนึ่ง ซึ่งเป็นของบริษัทจีนแห่งเดียวกันแต่อยู่

ที่เมืองป๊อก ทางเหนือของรัฐฉานใกล้กับพรมแดนประเทศจีน โกเต็ทต้องทํางานที่เหมืองเมืองยอนประมาณสอง เดือน ก่อนจะสามารถหลบหนีออกมาได้

จากข้อมูลเกี่ยวกับขอบเขตการทําเหมืองในภาคตะวันออกของรัฐฉาน เป็นการทําเหมืองอย่างผิดกฎหมาย เหมืองแร่หลายแห่งไม่สามารถปฏิบัติตามมาตรการด้านสิ่งแวดล้อมได้ และทําให้เกิดการปนเปื้อนที่อันตรายใน แม่นํ้า และส่งผลกระทบข้ามพรมแดนจากการทําเหมืองในพม่า และในตอนนี้ การทําเหมืองของชาวจีน ยังเชื่อมโยงกับแก๊งสแกมเมอร์ของคนจีน ซึ่งมีเหยื่อการค้ามนุษย์เป็นเยาวชนจากพม่า ที่ถูกบังคับให้เป็นแรงงานทาส เพื่อทําเหมือง ทําให้เห็นถึงความล้มเหลวของมาตรการต่าง ๆ และที่เลวร้ายกว่านั้น คือการส่งมอบที่ดินและ ทรัพยากรของรัฐฉานให้กับนักลงทุนต่างชาติที่เชื่อมโยงกับกลุ่มอาชญากรข้ามชาติ พวกเขาสนใจเพียงแต่การ แสวงหากําไร โดยไม่คํานึงถึงต้นทุนต่อสิ่งแวดล้อมและชีวิตของประชาชนในพื้นที่

การกระทําดังกล่าวควรเป็นสัญญาณเตือนให้กับประเทศต่างๆ ในภูมิภาคนี้ ที่ได้รับผลกระทบข้ามพรมแดนจากการปนเปื้อนในแม่นํ้าจากการทําเหมืองในรัฐฉานว่า การพยายามร้องขอให้รัฐบาลพม่าออกมาตรการควบคุมการทําเหมือง เป็นวิธีที่ไม่ได้ผล แนวทางเพียงอย่างเดียวที่จะนําไปสู่การแก้ปัญหานี้อย่างจริงจัง คือการออกมาตรการให้อุตสาหกรรมเหมืองแร่ต้องอยู่ใต้การควบคุมอย่างจริงจังโดยรัฐบาลประชาธิปไตยแบบสหพันธรัฐอย่างแท้จริง ซึ่งจะสามารถปกป้องอธิปไตยเหนือที่ดินและทรัพยากรของตนเอง และให้ความสําคัญเร่งด่วนต่อสวัสดิภาพของประชาชน

เส้นทางคนงานแก๊งคอลเซ็นเตอร์ที่ตกเป็นเหยื่อค้ามนุษย์จากท่าขี้เหล็ก ถูกนำตัวไปยังเหมืองแร่หายากในรัฐฉานภาคตะวันออก

ข้อมูลพื้นฐานของอุตสาหกรรมสแกมเมอร์ในเมืองท่าขี้เหล็ก

แม้ว่าเมืองท่าขี้เหล็กจะอยู่ภายใต้การควบคุมของรัฐบาลพม่าอย่างสมบูรณ์ แต่ก็ยังคงเป็นศูนย์กลางหลัก ของการปฏิบัติการลวงลวงทางออนไลน์ในภาคตะวันออกเฉียงใต้ของรัฐฉาน จากข้อมูลของโกเต็ท ธุรกิจสแกมเมอร์เริ่มเกิดขึ้นในเมืองท่าขี้เหล็กเป็นครั้งแรกในปี 2565 จากนั้นก็เพิ่มจํานวนขึ้นอย่างรวดเร็วในช่วงปลายปี 2566 เพราะสแกมเมอร์ชาวจีนจํานวนมากได้โยกย้ายถิ่นฐานมายังพื้นที่นี้ เพื่อหลีกเลี่ยงมาตรการปราบปรามที่เกิดขึ้นใน ระหว่าง ปฏิบัติการ 1027 ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของรัฐฉาน

ในตอนแรก แก๊งไซเบอร์สแกมเมอร์ที่ย้ายมาเมืองท่าขี้เหล็ก เร่ิมจากการก่อตั้งหน่วยงานสแกมเมอร์ ซึ่งมีชื่อเรียกในท้องถิ่นว่า “หน่ายหงั่นชาออนไลน์” (ต่างชาติ) ซึ่งตั้งอยู่ในอาคารที่ให้บริการคาสิโนออนไลน์ขนาดใหญ่ โดยเป็นการทําธุรกิจสแกมเมอร์ควบคู่ไปกับการเปิดคาสิโนออนไลน์และการเล่นเกมพนัน และตั้งอยู่ในพื้นที่ขนาดใหญ่ ซึ่งมักมีอาคารสูงหลายชั้น

จนถึงช่วงต้นปี 2567 เมืองท่าขี้เหล็กเริ่มมีชื่อเสียงมากขึ้นในฐานะเป็นแหล่งสแกมเมอร์ เพื่อสร้างภาพว่ามีความจริงจังต่อการแก้ปัญหา รัฐบาลพม่าจึงเริ่มปฏิบัติการ “ปราบปราม” แหล่งสแกมเมอร์ในเมืองท่าขี้เหล็ก มีการบุกเข้าไปตรวจค้นในอาคารหลายแห่งและจับกุมกลุ่มคนงานสแกมเมอร์หลายกลุ่ม แต่ไม่มีการจับกุมตัวผู้จัดการ แก๊งสแกมเมอร์บางส่วนได้หยุดทํางานชั่วคราวและหลบซ่อนตัวอยู่ในพื้นที่ หรือไม่ก็ย้ายไปยังแหล่งอื่น รวมทั้งที่เมืองเมียวดี หรือเขตเศรษฐกิจพิเศษสามเหลี่ยมทองคําของประเทศลาว แต่บางส่วนก็ลดขนาดของกิจการลง และย้ายไปยังพื้นที่ที่มีปัญหาน้อยกว่ารอบเมืองท่าขี้เหล็ก ทําให้อุตสาหกรรมสแกมเมอร์ในเมืองท่าขี้เหล็กไม่เคยหยุดดําเนินงานแต่อย่างใด แบบแผนการปราบปรามเป็นครั้งคราวเพื่อสร้างภาพเช่นนี้ ส่งผลให้ธุรกิจสแกมเมอร์ในเมืองท่าขี้เหล็กยังคงดําเนินงานต่อไปได้ในรูปแบบต่างๆ และเป็นสิ่งที่ยังคงเกิดขึ้นจนทุกวันนี้

ยอง นี อู รีสอร์ทแหล่งซ่องสุมสแกมเมอร์ที่เป็นของกองทัพว้า

ที่ตั้งรีสอร์ทยอง นี อู ในเมืองท่าขี้เหล็ก

ความเปลี่ยนแปลงของรีสอร์ทยอง นี อู จากปี 2546, 2565 และ 2569 ที่มา: SHRF

ชะตากรรมในฐานะเหยื่อการค้ามนุษย์ของโกเต็ท เริ่มต้นขึ้นที่ศูนย์กลางสแกมเมอร์ขนาดใหญ่ ซึ่งมีชื่อเสียงมากสุดในเมืองท่าขี้เหล็ก รวมทั้งรีสอร์ท “ยอง นี อู” ที่เขตฮ่องลึก ด้านใต้ของเมืองท่าขี้เหล็ก โดยตั้งอยู่ติดกับสํานักงานประสานงานเมืองท่าขี้เหล็กของกองทัพว้า และอาคารเหล่านี้ทั้งหมดเป็นของและถูกควบคุมโดยกองทัพว้า

เดิมรีสอร์ทแห่งนี้มีชื่อเรียกว่า “บ่อปลา” (ซึ่งหมายถึงสระนํ้าขนาดใหญ่ในพื้นที่) และเริ่มเป็นที่รู้จักอย่างมากในปี 2549 เมื่อสํานักข่าว SHAN เปิดตัวรายงานสอบสวนการค้ายาเสพติด ในรัฐฉาน โดยเปิดเผยว่า เปา โหย่ว หวา น้องชายคนเล็กของ เปา โหย่ว เฉียง ผู้นํากองทัพว้า เคยอาศัยอยู่ที่นี่ ระหว่างเดือนพฤศจิกายน 2546 ถึงกุมภาพันธ์ 2547 โดยในช่วงเวลาดังกล่าว เขาได้สั่งขังพ่อค้ายาบ้า 113 คนใน รีสอร์ทแห่งนี้ เพราะไม่สามารถจ่ายหนี้ให้กับกองทัพว้าได้ และต่อมามีการขายรีสอร์ทแห่งนี้ให้กับกองทัพว้า หลังจากเจ้าของที่เป็นพ่อค้ายาเสพติดและเป็นคู่แข่ง ได้ถูกฝ่ายตรงข้ามยิvจนเสียชีวิตในปี 2540

รายงานของสํานักข่าว SHAN เปิดเผยว่า ตอนนั้นมีคาสิโนตั้งอยู่สองแห่งแล้ว มีบาร์คาราโอเกะหนึ่งแห่ง และมีโรงแรมขนาดเล็กอยู่ในรีสอร์ทบ่อปลาเมื่อปี 2549 แต่อีกยี่สิบปีต่อมา ได้มีการสร้างอาคารหลายชั้นเพิ่มขึ้น อีกภายในบริเวณเดียวกัน

โกเต็ทเคยทํางานให้กับบริษัทสแกมเมอร์ของชาวจีนแห่งหนึ่ง ซึ่งตั้งอยู่ในยอง นี อู รีสอร์ทเช่นเดียวกับชาว พม่าอีกหลายคน แรงจูงใจของเขาเกิดขึ้นจากรายได้ที่สูงมาก และเขามาทํางานด้วยความสมัครใจ และในตอนนั้นก็ ไม่ได้รับการปฏิบัติที่โหดร้าย เพียงแต่จะถูกกักตัวให้อาศัยอยู่และทํางานในอาคารเท่านั้น (โดยจะมีเจ้าหน้าที่ติดอาวุธลาดตระเวนตลอดทั้งพื้นที่) แต่หลังจากถูกกล่าวหาอย่างไม่เป็นธรรมว่าเกี่ยวข้องกับการยักยอกเงิน เขาจึงถูก ปฏิบัติแบบเดียวกับคนงานสแกมเมอร์ เหยื่อการค้ามนุษย์คนอื่น ๆ และถูกขังไว้ในห้อง ถูกบังคับให้ต้องโทรศัพท์ เพื่อลวงลวงคนอื่น ทั้งยังถูกลงโทษทางกาย (รวมทั้งการลุกนั่ง) ชมคลิป ถ้าไม่สามารถทํางานได้ตามเป้าหมาย จึง ไม่ต้องสงสัยว่า การที่แก๊งสแกมเมอร์ชาวจีนสามารถควบคุมการดําเนินงานขนาดใหญ่ที่ละเมิดสิทธิเช่นนี้  ในยอง นี อู รีสอร์ท ซึ่งตั้งอยู่ที่เมืองท่าขี้เหล็กได้ เป็นเพราะพวกเขาต้องจ่ายเงินจํานวนมากให้กับหน่วยงานของ รัฐบาลทหารพม่า

สอดคล้องกับปากคําของเจ้าหน้าที่แผนกกิจการทั่วไปเมืองท่าขี้เหล็ก (Tachileik Fundamental Administration Department) ซึ่งเปิดเผยเรื่องราวภายใน หลังจากตํารวจได้ไปบุกตรวจค้นรีสอร์ทยอง นี อู เมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2569 หลังจากในโซเชียลมีเดียของจีนได้เผยแพร่ข้อมูลอย่างกว้างขวางเกี่ยวกับการปฏิบัติที่ โหดร้ายต่อคนงานชาวจีนในสถานที่ดังกล่าว เขาบอกว่า พลเมืองชาวจีน 150 คน ซึ่งส่วนใหญ่เป็นเหยื่อการค้า มนุษย์ ได้ถูกจับกุมระหว่างการบุกตรวจค้น แต่ผู้จัดการกลุ่มสแกมเมอร์ชาวจีนกว่า 300 คนที่เป็นผู้บริหารบริษัท อย่างน้อยห้าแห่งในยอง นี อู รีสอร์ทแต่ละคนได้จ่ายเงิน 50,000 ถึง 100,000 บาทให้กับเจ้าหน้าที่ตํารวจและ เจ้าหน้าที่จากหน่วยงานอื่น ๆ เพื่อให้สามารถย้ายไปทํางานที่อื่นได้ รวมทั้งพื้นที่ภายในและรอบเมืองท่าขี้เหล็ก เพื่อหลีกเลี่ยงการตรวจค้นและจับกุม

ตํารวจพม่าเข้าตรวจค้นที่ยอง นี อู รีสอร์ท เมือ่วันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2569 ที่มา: สำนักข่าว SHAN

เหมืองแร่หายากตามแนวแม่น้ำกกของเมืองยอน รัฐฉานตะวันออก ตรงข้าม อ.แม่อาย จ.เชียงใหม่

ผังการทำเหมืองแร่หายาก ด้านทิศตะวันออกของแม่น้ำกก ในเขตเมืองยอน

เหมืองแร่แรร์เอิร์ธในเมืองยอน

มูลนิธิสิทธิมนุษยชนไทใหญ่ (SHRF) ได้เผยแพร่ข้อมูลเกี่ยวกับเหมืองแร่แรร์เอิร์ธสองแห่งในเมืองยอน ทางตอนใต้ของเมืองสาดเป็นครั้งแรกเมื่อวันที่ 15 พฤษภาคม 2568 ภาพถ่ายดาวเทียมย้อนหลังแสดงให้เห็นขั้นตอน การจัดเตรียมพื้นที่ของเหมืองแร่แรร์เอิร์ธ ซึ่งตั้งอยู่ห่างจากแม่นํ้ากกด้านทิศตะวันออก 3.6 กิโลเมตร (ซึ่งเป็นจุดที่โกเต็ทถูกนําตัวไปไว้) และเริ่มดําเนินงานตั้งแต่ช่วงกลางปี 2566 ทั้งยังมีภาพของเหมืองแร่แรร์เอิร์ธซึ่งตั้งอยู่ห่าง จากแม่นํ้ากกด้านทิศตะวันตก 2.6 กิโลเมตร ซึ่งเริ่มดําเนินงานช่วงกลางปี 2567

ในวันที่ 26 ตุลาคม 2568 SHRF เปิดเผยว่า บริษัท Chinese Funding Mining Company ซึ่งเป็น รัฐวิสาหกิจจากจีน เป็นผู้อยู่เบื้องหลังการทําเหมืองแร่แรร์เอิร์ธที่เมืองยอน

จากภาพถ่ายดาวเทียม โกเต็ทชี้ให้ดูพื้นที่ต่าง ๆ ในเหมืองแร่แรร์เอิร์ธในเมืองยอนซึ่งเขาเคยถูกบังคับให้ ทํางานในเหมือง รวมทั้งในอาคารที่ตัวเขาและนักโทษคนอื่นถูกขังเอาไว้ ซึ่งอยู่ห่างจากพื้นที่แต่งแร่ของโรงงาน ประมาณ 300 เมตรไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้

การส่งทหารกองทัพว้าไปคุ้มครองเหมืองแร่แรร์เอิร์ธสองแห่งในเมืองยอน แสดงให้เห็นว่า กองทัพว้าเป็น หน่วยงานที่ควบคุมเหมืองดังกล่าวโดยตรง อย่างไรก็ดี การที่โกเต็ทเคยถูกส่งตัวจากเมืองท่าขี้เหล็กไปเมืองยอนโดย เจ้าหน้าที่ตํารวจพม่า แสดงให้เห็นถึงบทบาทที่สําคัญของรัฐบาลพม่าในการสนับสนุนการขนส่งเพื่อการทําเหมือง เหล่านี้ รวมทั้งการขนส่งอุปกรณ์ วัสดุ และแรงงาน โดยใช้เส้นทางระหว่างเมืองท่าขี้เหล็กและเมืองยอนที่อยู่ใต้การ ควบคุมของรัฐบาลพม่า

การที่รัฐบาลพม่าอ้างว่า รัฐบาลไม่มีอํานาจควบคุมบังคับเหนือเหมืองแร่แรร์เอิร์ธเหล่านี้ จึงเป็นเรื่องไร้ เหตุผล เพราะเป็นเหมืองที่อยู่ภายใต้การควบคุมของกองทัพว้า ทั้งในความเป็นจริงแล้วนั้น เจ้าหน้าที่ของรัฐบาล พม่าย่อมสามารถสั่งปิดเหมืองแร่แรร์เอิร์ธเหล่านี้เมื่อใดก็ได้ โดยการสั่งห้ามการขนส่งทั้งขาไปและกลับจากเหมืองเหล่านี้ และเป็นที่ชัดเจนว่า พวกเขาได้รับผลประโยชน์ด้านการเงินจึงเป็นเหตุให้ต้องยอมอนุญาตให้เหมืองเหล่านี้ เปิดดําเนินงานต่อไปได้

บทสัมภาษณ์ “โกเต็ท” (นามสมสมติ) ช่วงต้นปี 2569 โดย SHRF

ทางเข้ารีสอร์ท ยอง นี อู

ผมอายุ 25 ปี และเป็นคนจากเมืองท่าขี้เหล็ก หลังเกิดการรัฐประหารปี 2564 ผมต้องหยุดเรียน ในช่วง ต้นปี 2565 เริ่มมีการทําธุรกิจ ‘Kyar Pyan' (ออนไลน์สแกมเมอร์) ในเมืองท่าขี้เหล็ก และนับจากนั้นมา ผมก็ย้าย จากบริษัทหนึ่งไปทํางานกับอีกบริษัท เจ้าของบริษัทเหล่านี้เป็นคนจีนทั้งหมด

ตอนแรกผมทํางานสแกมเมอร์แบบทั่วไป มีการโทรศัพท์ไปหา ตอบข้อความ และตอบข้อสอบถาม แต่พอ มีประสบการณ์มากขึ้น ผมก็ยกระดับขึ้นมา และสามารถใช้งานซอฟต์แวร์เพื่อแฮกข้อมูล และดูแลบัญชีการเงินได้ หลังจากเกิด ‘ปฏิบัติการ 1027' ช่วงต้นปี 2567 ผมจําวันที่ที่แน่นอนไม่ได้ เริ่มมีการปราบปรามอย่างเข้มงวดใน เมืองท่าขี้เหล็ก บริษัทของผมจึงตัดสินใจย้ายไปที่ประเทศลาว ที่เขตเศรษฐกิจพิเศษสามเหลี่ยมทองคํา ในตอนนั้น สุขภาพผมไม่ค่อยดี ผมจึงไม่ได้ย้ายตามไปด้วย และได้หยุดทํางานไปช่วงหนึ่ง

ช่วงปลายปี 2567 เพื่อนร่วมงานที่เป็นคนพม่าที่เคยทํางานอยู่ในบริษัทสแกมเมอร์เดียวกันมาก่อน ได้ กลับมาหาและขอให้ผมกลับไปทํางานอีก เขาบอกว่าทางบริษัทจะเริ่มเปิดกิจการอีกครั้ง ทําให้ผมกลับไปทํางานให้กับบริษัทในยอง นี อูรีสอร์ทอีกครั้ง และทําให้เกิดปัญหาขึ้นในปัจจุบัน แม้ว่าตอนนั้นจะมีการปราบปรามอย่าง เข้มงวด แต่เราก็สามารถทํางานเงียบ ๆ ในอาคารของเราได้

ผมเริ่มทํางานเป็นผู้ช่วยฝ่ายบัญชี เราอาศัยอยู่ในหอพักที่อยู่ภายในรีสอร์ท แผนกบัญชีมีเจ้าหน้าที่อยู่สี่คน เป็นหัวหน้าฝ่ายบัญชีชาวจีน ตัวผม “โกเมียว” (มาจากรัฐยะไข่) และ “จายเมือง” (มาจากเมืองหมู่เจ้) เราใช้ ภาษาอังกฤษเวลาพูดคุยกับเจ้าหน้าที่ชาวจีน

ผมมีหน้าที่ช่วยลงบัญชี ส่วนอีกสองคนรับผิดชอบการโอนเงิน ดูแลกระแสเงินเข้าและออก ช่วงสองเดือน แรกผ่านไปด้วยดี แต่พอถึงปลายเดือนมกราคม 2568 หัวหน้าฝ่ายบัญชีที่เป็นชาวจีนได้ลาออก และมีผู้หญิงชาวจีน จากฮ่องกงมาทํางานแทน เธอมีท่าทางที่ทํางานด้วยยากและมีนิสัยดูถูกคนอื่น ทําให้ทั้งทีมเกิดปัญหากับเธอ และ ผู้จัดการต้องเข้ามาไกล่เกลี่ยอยู่เสมอ

ความขัดแย้งครั้งใหญ่เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 8 มีนาคม ซึ่งเป็นวันเกิดของแฟนของผม ผมเลยไม่ไปทํางานและอยู่ ในห้องเพื่อโทรศัพท์ ประมาณบ่ายสามโมง ผู้ช่วยผู้จัดการและ รปภ.สองนายมาที่ห้องผม และบอกว่าพวกเขา “มี ธุระ” กับผม

เมื่อผมไปถึงที่ห้องผู้จัดการ โกเมียว และจายเมืองอยู่ในห้องแล้ว เจ้าหน้าที่บัญชีชาวจีนและผู้จัดการ กล่าวหาว่า โกเมียว และจายเมืองโอนเงินไม่ถูกต้อง และกล่าวหาว่าผมเป็นผู้ซุกซ่อนข้อมูลการทําธุรกรรม พวกเราปฏิเสธข้อกล่าวหา แต่พวกเขาไม่ยอมฟัง เราขอดูหลักฐาน และขอตรวจสอบกล้องวงจรปิด แต่ทั้งผู้จัดการและ ผู้ช่วยผู้จัดการไม่สนใจคําขอของเรา พวกเขาฟังแต่ผู้หญิงชาวจีนและหลักฐานที่เธอเสนอ เพราะพวกเขาเป็นคนชาติเดียวกัน ผู้จัดการบอกกับเราว่าเราต้องจ่ายเงิน “ที่หายไป” จํานวน 43,000 หยวน เมื่อเราบอกว่าเราไม่มีเงิน มากขนาดนั้น พวกเขาก็บอกให้เราไปคุยกับเจ้านายแทน จากนั้นก็ได้ยึดโทรศัพท์ของเรา และขังพวกเราอยู่ในห้องแห่งหนึ่งในรีสอร์ทนั้น

บ่ายวันต่อมา ประธานบริษัท หยาน ฮุยหมิง ก็เดินทางมาถึง เขาเป็นชาวมณฑลยูนนานโดยกําเนิด และ ย้ายมาอยู่ที่เมืองท่าขี้เหล็กตั้งแต่ประมาณปี 2565 เขายื่นคําขาดให้พวกเราจ่ายเงิน โดยต้องทํางานแต่ไม่รับเงินเดือน ไม่เช่นนั้นเขาจะไปแจ้งความกับตํารวจ กล่าวหาว่าเราเป็นคนงานสแกมเมอร์ พวกเรากลัวว่าจะต้องถูกบังคับให้เป็นทหารเกณฑ์ หากมีการส่งตัวให้กับตํารวจ เมื่อไม่มีทางเลือก เราจึงต้องยอมทํางานโดยไม่ได้รับค่าตอบแทน ผมถูกย้ายจากแผนกบัญชีกลับมาที่คอลเซ็นเตอร์

เราพยายามหาทางหลบหนี บริษัทมี รปภ.เป็นของตนเอง และมีเจ้าหน้าที่ติดอาวุธอยู่ตามจุดต่างๆ ทั้ง รีสอร์ท แม้ว่ารีสอร์ทแห่งนี้จะตั้งอยู่ในเมืองท่าขี้เหล็ก แต่ก็ไม่ใช่ว่าคนทั่วไปจะเข้ามาได้ ระหว่างทํางานที่คอลเซ็นเตอร์ พวกเขาบังคับให้เราต้องลุกนั่งเพื่อลงโทษ หากเราไม่สามารถทํางานได้ตามเป้า

ประมาณสัปดาห์ที่สามของเดือนเมษายน หลังเทศกาลสงกรานต์ เราได้ข่าวว่าตํารวจจะมาบุกตรวจค้น เจ้านายก็เตรียมการให้เราย้ายไปที่อื่น ผู้จัดการบอกเราว่า เราจะ “ถูกส่งตัว” ไปที่บริษัทแห่งอื่น เขาบอกว่า หากเราต้องการกลับบ้าน เราต้องยอมจ่าย “หนี้” ที่ติดค้างอยู่ ชัดเจนว่าเรากําลังถูกขายให้กับบริษัทอื่น

ภาพนิ่งจากวีดีโอของคนงานแสกมเมอร์ถูกสั่งลงโทษลุกนั่งในบริเวณศูนย์แสกมในท่าขี้เหล็ก

ผมพยายามติดต่อที่บ้าน แต่ครอบครัวผมไม่มีเงินมากขนาดนั้นหรอก ที่แย่กว่านั้นสําหรับโกเมียว บ้านของเขาตั้งอยู่ในพื้นที่สงครามในรัฐยะไข่ ทําให้ไม่สามารถติดต่อกับครอบครัวได้เลย มีแต่จายเมืองที่บอกว่าครอบครัว ของเขาจะพยายามหาเงินให้ได้ ผู้จัดการได้มาพูดคุยกับเรา และในช่วงคํ่าวันต่อมา มีการส่งรถไฮลักซ์ สเตชั่นแวกอนมารับพวกเรา โดยมีคนขับและผู้ชายอีกคนหนึ่งนั่งอยู่ด้านหน้าของรถ ส่วนพวกเราสามคนนั่งอยู่ที่หลังรถ และ มีเจ้าหน้าที่ชาวจีนอีกคนหนึ่งจากบริษัทที่ได้รับมอบหมายให้เดินทางไปพร้อมกับเรา

ในตอนแรก เราคิดว่าเราคงถูกขายให้กับบริษัทสแกมเมอร์อีกแห่งหนึ่ง แต่พอเข้าไปในรถ หนึ่งในชายสอง คนที่อยู่ด้านหน้าซึ่งพูดภาษาพม่า เอาปืนมาโชว์ให้เราดูและบอกว่า ถ้าพวกเรา “ตุกติก” เขาก็จะฆ่-าเรา

ผมรู้ว่าเรากําลังเดินทางไปด้านทิศตะวันตก ไปทางเมืองสาด เมื่อไปถึงด่านตรวจหลักของทหารและตํารวจ ที่อยู่ด้านตะวันตกของเมืองท่าขี้เหล็ก พวกเขาได้ตรวจค้นรถของเรา ตรงที่ด่านตรวจ ผู้ชายที่นั่งอยู่ด้านหน้า ซึ่งผม คิดว่าคงเป็นคนใหญ่โต ได้ออกไปจากรถและทักทายเจ้าหน้าที่ตํารวจที่ด่าน หลังจากที่เขาไปพูดคุยด้วย เจ้าหน้าที่ก็ ยอมปล่อยให้รถเราผ่านไปได้ โดยไม่ตรวจอะไร

ทําให้ผมรู้ทันทีว่าเขาน่าจะเป็นตํารวจ ต่อมาเมื่อเราเดินทางกลับมาที่ท่าขี้เหล็ก ผมได้เห็นตัวเขาบ่อย ๆ ตามจุดตรวจในหลายที่ และผมทราบต่อมาว่าเขามีชื่อว่า วิน จ่ายน์ เป็นเจ้าหน้าที่จากหน่วยเฉพาะกิจต่อต้านการค้ามนุษย์ และมียศเป็นจ่าสิบเอก

พวกเขาขับรถต่อไปทั้งคืนโดยไม่หยุดให้เราไปเข้าห้องนํ้าเลย เช้าวันต่อมาเราไปถึงที่เมืองยอนซึ่งอยู่ใต้การควบคุมของกลุ่มว้า (กองทัพว้า) มีรถยนต์อีกคันหนึ่งจากกองทัพว้าที่มารับพวกเรา พวกเขาเอาอาหารเช้ามาให้เรากิน จากนั้นก็ขับรถอีกประมาณหนึ่งชั่วโมงไปที่เหมือง หลังจากส่งพวกเราแล้ว รถก็ขับกลับไป

ตอนนั้นเองที่เรารู้ว่า เราถูกขายให้มาทํางานที่เหมืองแร่ ตั้งแต่ด้านนอกของเหมือง คุณอาจจะคิดว่าไม่มีกลุ่มติดอาวุธอยู่ข้างใน แต่ในความจริงในพื้นที่มีทหารว้าในชุดเครื่องแบบอยู่เต็มไปหมด พวกเขาขังเราไว้รวมกับ นักโทษของกองทัพว้า ซึ่งถูกบังคับให้มาทํางานที่นี่ มีนักโทษอยู่ประมาณสามสิบคน มีทั้งชายชาวจีน ว้า และพม่า บางส่วนถูกล่ามโซ่เอาไว้ และต้องนอนล่ามโซ่ติดกับท่อนไม้ในเวลากลางคืน พวกเขาไม่ยอมให้เราสุงสิงกับคนงานทั่วไปที่ได้รับค่าตอบแทน เหมืองแห่งนี้มีคนงานทั่วไปอยู่ประมาณ 100 คนทั้งที่เป็นคนพม่า ไทใหญ่ ว้า อาข่า และ ลาหู่ พวกเขาก็กลัวและไม่ยอมพูดกับเรา

เหมืองแห่งนี้มีเจ้าหน้าที่เป็นคนจีนประมาณ 50 ถึง 60 คน เป็นคนที่ดูแลการดําเนินงานของเหมือง และมี ล่ามภาษาพม่าหนึ่งคน แต่ภาษาที่ใช้ทั่วไปในการทํางานประจําวันในเหมืองจะเป็นภาษาจีน

คนงานประจํามีหน้าที่เทนํ้ากรดลงไปในท่อบนภูเขา และทําการแต่งแร่ ส่วนพวกเราและนักโทษต้อง ทํางานหนัก ทั้งการขุดดินและแบกกระสอบและถังเหล็กที่บรรจุด้วยสารประเภทต่าง ๆ หลังจากที่เริ่มทํางาน ผมจึง ทราบว่าเหมืองแห่งนี้เป็นเหมืองสกัดแร่แรร์เอิร์ธ ในเหมืองจะมีกลิ่นของสารเคมีเข้มข้น ทหารกองทัพว้าให้พวกเราสวมแมสก์ระหว่างทํางาน

สถานที่พักของเราอยู่ในหุบเขา แยกต่างหากจากที่พักของคนงานทั่วไป เวลาที่จะต้องขึ้นเขาไปทํางาน รวมทั้งการขุดดิน จะมีรถบรรทุกมารับพวกเรา

ในเหมืองแห่งนี้ ยังมีการจัดพื้นที่เฉพาะเพื่อเผาแร่แรร์เอิร์ธ เราไม่ได้รับอนุญาตให้เข้าไปในพื้นที่นี้ เว้นแต่ ตอนที่ถูกสั่งให้ไปขนกระสอบแร่แรร์เอิร์ธที่ถูกเผาแล้ว เพื่อนําไปใส่ไว้บนรถบรรทุก

เหมืองที่เราพักอาศัยตั้งอยู่ด้านตะวันออกของแม่นํ้ากก ผมเคยไปที่เหมืองแร่แรร์เอิร์ธอีกแห่งหนึ่ง ซึ่งตั้งอยู่ด้านตะวันตกของแม่นํ้าสองครั้ง ที่เหมืองแห่งนั้นมีแรงงานเป็นนักโทษประมาณ 30 คน ทําหน้าที่ขุดดิน พวกเขาใช้ รถบรรทุกขนพวกเราไปที่แม่นํ้า จากนั้นก็ข้ามแพ และจะมีรถบรรทุกอีกคันหนึ่งพาเราไปที่เหมือง

เรามีอาหารกินสองมื้อต่อวัน ไม่ต้องพูดถึงคุณภาพของอาหารเหล่านั้น ส่วนมากจะเป็นนํ้าข้าวหรือ ซาลาเปาที่มาพร้อมกับผักต้ม

หลังผ่านไปประมาณสองสัปดาห์ จายเมืองและนักโทษคนหนึ่งพยายามหลบหนีตอนกลางคืน แต่ถูกจับได้ ในคืนนั้น หลังจากนั้น พวกเขาก็ยึดโทรศัพท์ของเราไป จายเมืองและนักโทษคนดังกล่าวถูกทหารว้าทุบตีด้วยไม้ พวกเขาเรียกให้ทุกคนมาดูตอนที่ทหารผูกตัวพวกเขาไว้กับต้นไม้ จากนั้นก็เริ่มตีพวกเขา และปล่อยให้ผูกอยู่กับ ต้นไม้ตลอดทั้งคืน ตอนนั้นเป็นช่วงหน้าร้อน พวกเขาจึงรอดชีวิตมาได้ เพราะถ้าเป็นหน้าหนาว พวกเขาอาจจะเสียชีวิตไปแล้ว

วันต่อมามีการล่ามโซ่และส่งตัวพวกเขาไปที่สถานกักตัวของกองทัพว้าอีกแห่งหนึ่ง ผมไม่รู้ว่าเกิดอะไร ขึ้นกับชายอีกคนหนึ่งที่หลบหนีไปพร้อมกับเขา แต่ผู้ควบคุมเหมืองแร่ที่นําตัวเรามาที่นี่ ได้ขอให้ส่งตัวจายเมืองไป ทํางานที่เหมืองแร่แรร์เอิร์ธอีกแห่งหนึ่งที่เมืองป๊อก

ต่อมาพวกเขายอมคืนโทรศัพท์ให้กับผมช่วงต้นเดือนพฤษภาคม และผมได้พยายามหาทางหลบหนีออกมา จากที่นั่นจนสําเร็จในวันที่ 18 มิถุนายน ผมต้องโทรศัพท์ไปขอค่ารถโดยสารจากครอบครัว เพื่อเดินทางจากเมือง ยอนไปที่บ้าน

(หมายเหตุ: โกเต็ทได้อธิบายอย่างละเอียดให้ SHRF ได้ทราบเกี่ยวกับวิธีการหลบหนี แต่มีการตัดข้อความเหล่านั้นตามที่เขาร้องขอเพื่อความปลอดภัยของเขา)

ต่อมาประมาณกลางเดือนกรกฎาคม ครอบครัวของจายเมืองได้ใช้เงินและใช้เส้นสายที่มีกับกลุ่มติดอาวุธ และได้เดินทางไปเพื่อซื้อตัวเขากลับมาจากเมืองป๊อก ผมได้ข่าวว่า ก่อนหน้านั้นเขาเพิ่งไปทํางานที่เมืองชเวลีในฝั่งจีน ตรงข้ามเมืองหมู่เจ้ในฝั่งรัฐฉาน แต่เกิดเหตุทะเลาะวิวาทที่นั่น และปัจจุบันเขาถูกคุมขังในเรือนจําของจีน

ส่วนโก เมียวนั้น ประมาณสองเดือนหลังจากผมได้รับการปล่อยตัว ผมก็ไม่สามารถติดต่อเขาได้อีกเลย ผมไม่แน่ใจว่าพวกเขาได้ยึดโทรศัพท์เขาไปอีกครั้ง หรือเกิดอะไรขึ้นกับเขา