สหภาพรฟท. ค้านแผนเลิกรถไฟบริการสังคม ชี้รถไฟเป็นบริการที่ประชาชนทุกระดับเข้าถึงได้

สหรภาพรฟท.ร่อนแถลงการณ์คัดค้านการเลิกขบวนรถไฟเชิงสังคม หลังการจัดทำแผนวิสาหกิจปี 66-70 มีแนวโน้มจะเลิก เนื่องจากต้องการลดผลขาดทุน ชี้การบริการของรถไฟเป็นสิ่งที่ประชาชนทุกระดับเข้าถึงได้ และเป็นการผลักภาระให้ประชาชน

สำนักข่าวอิศรา . รายงานว่า วันที่ 21 มีนาคม 2569 นายสราวุธ สราญวงศ์ ประธานสหภาพแรงงานรัฐวิสาหกิจรถไฟแห่งประเทศไทย (สร.รฟท.) ยื่นหนังสือถึงผู้อำนวยการฝ่ายบริการโดยสาร (อดส.) เรื่อง ขอให้ทบทวนแผนการยกเลิกและปรับปรุงขบวนรถบริการเชิงสังคม

โดยในเนื้อหาระบุว่า ด้วยสหภาพแรงงานรัฐวิสาหกิจรถไฟแห่งประเทศไทย (สร.รฟท.) จัดตั้งขึ้นตามวัตถุประสงค์แห่งพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) แรงงานรัฐวิสาหกิจสัมพันธ์ 2543 มาตรา 40 (4) เพื่อดำเนินการและให้ความร่วมมือในการเพิ่มประสิทธิภาพและรักษาผลประโยชน์ของรัฐวิสาหกิจ

ตามที่ สร.รฟท.ได้เข้าร่วมประชุมผ่านระบบ Zoom Assembly เมื่อวันที่ 6 ก.พ. 2569 ซึ่งมีการนำเสนอแผนการปรับปรุงการเดินรถโดยสารเชิงสังสังคม ภายใต้แผนวิสาหกิจฯ พ.ศ.2566-2570 โดยมีเป้าหมายเพื่อลดรายจ่ายดำเนินงานและลดผลการขาดทุน ซึ่งมีสาระสำคัญคือการยกเลิกขบวนรถบริการเชิง

สังคมจำนวน 34 ขบวน(รถธรรรมดา 4 ขบวน. รถชานเมือง 19 ขบวน. รถท้องถิ่น 11 ขบวน) และการปรับลดเที่ยววิ่งรวมถึงระยะทางอีก 16 ขบวน นั้น

สร.รฟท. ได้พิจารณาแผนงานดังกล่าวแล้ว มีความเห็นว่าภารกิจหลักของการรถไฟแห่งประเทศไทยตามพ.ร.บ.การรถไฟแห่งประเทศไทย 2494 มาตรา 6 (2) และมาตรา 38 บัญญัติไว้อย่างชัดเจนว่า ให้การรถไฟฯ ดำเนินกิจการเพื่อประโยชน์แห่งรัฐและประชาชน โดยต้องคำนึงถึงความปลอดภัยเป็นสำคัญ ซึ่งการบริการรถไฟเชิงสังคมถือเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่รัฐจัดทำขึ้นเพื่อให้ประชาชนทุกระดับเข้าถึงการขนส่งที่ประหยัดและปลอดภัย การมุ่งเน้นเพียงตัวเลขผลกำไร-ขาดทุนโดยการลดบริการ จึงอาจเป็นการเบี่ยงเบนไปจากวัตถุประสงค์หลักของการจัดตั้งองค์กร หากมีการยกเลิกและปรับลดเที่ยววิ่งตามแผนที่นำเสนอ โดยไม่มีขบวนรถอื่นที่มีค่าโดยสารในอัตราเดียวกันมารองรับ จะส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อวิถีชีวิตของนักเรียน นักศึกษา และคนทำงานที่จำเป็นต้องเดินทางเป็นประจำ ซึ่งเป็นการผลักภาระค่าครองชีพให้ประชาชนต้องไปใช้ระบบขนส่งอื่นที่มีต้นทุนสูงกว่า อีกทั้งยังไม่สอดคล้องกับพระราชปณิธานของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ที่ทรงสถาปนากิจการรถไฟเพื่อเป็นสาธารณูปโภคหลักในการบำบัดทุกข์บำรุงสุขแก่ราษฎร

ดังนั้น สร.รฟท. จึงมีความเห็นว่าแผนการปรับลดบริการดังกล่าว มิได้เป็นเพียงการปรับปรงประสิทธิภาพเชิงบริหารจัดการ แต่คือการจำกัดโอกาสในการเข้าถึงบริการสาธารณะของประชาชนกลุ่มเปราะบาง ซึ่งจะส่งผลให้ปัญหาความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจและสังคมทวีความรุนแรงขึ้น การรถไฟฯ ในฐานะรัฐวิสาหกิจเพื่อประชาชน จำต้องยึดถือประโยชน์สาธารณะและความเท่าเทียมเป็นตัวตั้วตั้งมากกว่ามิติด้านผลกำไร-ขาดทุนเชิงพาณิชย์เพียงอย่างเดียว เพื่อธำรงไว้ซึ่งเจตนารมณ์ในการเป็นกระดูกสันหลังด้านการคมนาคมของชาติที่ไม่มีใครถูกทิ้งไว้ข้างหลัง

ในการนี้ สร รฟท. จึงขอคัดค้านแนวทางการยกเลิกและปรับลดการเดินรถบริการเชิงสังคมดังกล่าวและขอให้ฝ่ายบริหารโดยสารพิจารณาทบทวนแผนงานอีกครั้ง โดยคำนึงถึงมิติด้านผลกระทบทางสังคมควบคู่ไปกับความคุ้มค่าเชิงภารกิจรัฐ ทั้งนี้ สร.รฟท. ได้แนบรายงานการวิเคราะห์ผลกระทบและข้อเสนอแนะเกี่ยวกับมาตรการเพิ่มรายได้ด้านอื่นแทนการตัดลดบริการ เพื่อให้การรถไฟฯ สามารถดำรงสถานะรัฐวิสาหกิจเพื่อมวลชนได้อย่างสง่างามต่อไป

จึงเรียนมาเพื่อโปรดพิจารณาดำเนินการ

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ขบวนรถโดยสารบริการเชิงสังคม คือ ขบวนรถที่ให้บริการในลักษณะของการให้บริการสังคม โดยเป็นประเภทรถชั้น 3 และหยุดรับส่งทุกสถานีเพื่อบริการสังคมอย่างแท้จริง ผู้โดยสารส่วนใหญ่จะเป็นผู้ที่ใช้รถไฟในชีวิตประจำวัน (Day to day Existence) เช่น รถธรรมดา รถชานเมือง รถท้องถิ่น